Cursussen voor werken met brandbare koudemiddelen volgeboekt
15.01.2026 Evelien Schreurs
Na 29 maart starten de vernieuwde cursussen voor het werken met natuurlijke koudemiddelen. Tot die tijd zijn de opleidingen nog volgens het oude systeem te volgen. Bij opleider ROVC zitten die cursussen volgens het huidige systeem helemaal volgeboekt. Wie niet meer voor de huidige (aanvullende) opleiding kan inschrijven, kan na maart aan de nieuwe cursussen en examens starten.
Via de vernieuwde F-gassenverordening wordt het gebruik van F-gassen afgebouwd en zullen deze steeds vaker vervangen worden door natuurlijke koudemiddelen zoals propaan, ammoniak en CO2. Tot eind maart zijn de opleidingen volgens het oude systeem te volgen. Daarna worden de hernieuwde opleidingen gegeven die aansluiten op het nieuwe certificeringssysteem.
Voor (technische) opleidingsinstellingen betekent dit dat zij hun lesprogramma’s moeten aanpassen op de nieuwe certificeringseisen. Opleidingsinstituten zoals ROVC zijn hier dan ook de afgelopen tijd mee bezig geweest, vertelt Marc Hendriks, sales manager bij ROVC.
De cursussen volgens het oude systeem, die nog lopen nog tot eind maart, zijn volgeboekt, vertelt Hendriks. “Je ziet dat een deel van de markt echt wel belangstelling heeft en de urgentie voelt, blijkens het feit dat we in ieder geval tot eind maart van dit jaar vol zitten. En dan zijn wij nog de grootste qua capaciteit in praktijkopstellingen en docenten.”
Dat gaat om de B1 en B3-cursussen, die een aanvulling zijn op het huidige F-gassen 1 of F-gassen 2 certificaat. Deze aanvullingen zijn nodig om naast F-gassen ook met brandbare koudemiddelen, zoals propaan, te mogen werken.
Opbouw van het hernieuwde certificeringssysteem
A1-certificaat: Werken met F-gassen en koolwaterstoffen zoals propaan en isobutaan
A2-certificaat: Werken met F-gassen en koolwaterstoffen zoals propaan en isobutaan (Tot 3 kg split of tot 6 kg hermetisch gesloten)
B-certificaat: voor werken met CO2 als koudemiddel
C-certificaat: voor werken met ammoniak als koudemiddel
Voor mensen die al een F-gassen 1 of F-gassen 2 certificaat hebben is een A1-aanvulling of A2-verkort cursus te volgen.
Dat cursussen voor deze certificaten op dit moment zo populair zijn, komt volgens Hendriks enerzijds omdat het voor installateurs en monteurs sowieso belangrijker wordt om te mogen werken met natuurlijke koudemiddelen. De overstap naar middelen zoals propaan is namelijk al in volle gang en daar spelen installateurs en monteurs op in. “Het is enerzijds voldoen aan de wetgeving maar ik denk ook gewoon naar de markt kijken en je voorsprong kunnen pakken”, aldus Hendriks.
Anderzijds willen sommige installateurs ook liever het certificaat nog volgens het huidige certificeringssysteem halen, volgens Hendriks. Het nieuwe examen is namelijk net wat zwaarder en langer dan het huidige examen. Voor sommige installateurs kan dat een reden zijn om nu nog het aanvullende certificaat te behalen, die is nog geldig tot 12 maart 2029.
Ontwikkeld in samenspraak met de sector
De nieuwe cursussen die ROVC aanbiedt, zijn ontwikkeld in samenspraak met partijen uit de energiesector, zoals Techniek Nederland, WijTechniek en de NVKL. Ook kon deels de informatie uit de oude cursussen worden meegenomen naar de nieuwe cursussen. “Daarom is het ook zo dat als je voorkennis of F-gassen certificaten hebt je een voorsprong hebt. Dan kan je waarschijnlijk met een verkorte opleiding je certificering realiseren”, aldus Hendriks.
Veiligheid heeft een grotere rol gekregen in de nieuwe cursussen, vertelt Hendriks. “Een belangrijk facet dat erbij is gekomen is de brandbaarheid. Waar fluorerende stoffen vervelende eigenschappen hebben omdat het gewoon gif is, hebben stoffen als propaan de eigenschap dat het brandbaar is, dus dan krijg je met explosieveiligheid te maken.” Verder start ROVC ook met cursussen voor het werken met ammoniak en CO2 als koudemiddel.
Zowel de training als het examen zijn een combinatie van theorie en praktijk, ROVC probeert die verhouding 50/50 te houden. Enerzijds wordt de theorie besproken, bijvoorbeeld over brandbare en toxische koudemiddelen, veiligheidsprocedures, risicobeoordelingen, en wetgeving wat betreft milieubelasting en energiebesparing. Die kennis wordt vervolgens in de praktijkhal, door te oefenen met installaties, in de praktijk gebracht.
Verkorte cursus
De aanvullende cursussen (B1 en B3) voor het werken met koolwaterstoffen zitten bij ROVC dus vol. Technici die deze cursussen niet meer kunnen volgen hebben niet direct een probleem, want ook als het nieuwe certificeringssysteem ingaat vanaf 29 maart 2026, bestaan er nog verkorte cursussen.
Dat zijn de A1-aanvulling (voor mensen in bezit van F-gassen 1) en de A2-verkort (voor mensen in bezit van F-gassen 1). Daarmee kunnen installateurs en monteurs via een verkorte route, maar met de nieuwe cursus en examen, hun certificaat halen. De hele A1-cursus duurt 12 dagen, de aanvullende opleiding slechts 5 dagen.
Keuzehulp
Het is voor installateurs en installatiebedrijven niet altijd makkelijk om te weten welke opleiding zij nou wel of niet hoeven te volgen, zegt Hendriks. “Als je er dagelijks mee bezig bent is het al complex, laat staan als je een installatiebedrijf hebt en je bent je dagelijkse business aan het runnen, dan krijg je best veel op je bordje.” Daarom heeft ROVC de afgelopen tijd webinars georganiseerd, een keuzehulp ontwikkeld en staan zij op de VSK beurs om presentaties te geven en vragen te beantwoorden.
Ook zegt Hendriks graag mee te denken met installateurs en installatiebedrijven. Certificering ziet hij niet alleen als iets dat moet, maar ook als een kans en keuze die je als bedrijf maakt. “Het biedt ook gelegenheid om te kijken waar je als organisatie staat”. Bijvoorbeeld door na te denken over de projecten waar een bedrijf nu en in de toekomst werkt en welke certificaten daarbij horen. Maar ook welke werknemers certificaten nodig hebben, welke voorkennis en ervaring zij hebben, en of die tegelijk of gefaseerd hun certificaten moeten halen. “Want het zal geen verassing zijn dat een van de grootste uitdagingen is dat over het algemeen de mensen heel schaars zijn en je dus moet kijken wanneer je die kan vrijmaken om gecertificeerd te worden.”
Hendriks: “Het gaat er niet alleen om zo snel mogelijk dat groene vinkje te halen dat je gecertificeerd bent, maar oprecht bewustzijn van de handelingen die je aan het uitvoeren bent. Dus het gaat om bewust veilig kunnen werken met brandbare koudemiddelen, maar het gaat ook om je technische vakmanschap een upgrade te geven.”
