Energietransitie zorgt voor miljoenen banen in Europa: veel banen in residentiële warmtepompen
19.02.2026 Evelien Schreurs
Het werken aan een klimaatneutraal 2050 zal Europa miljoenen banen in de energietransitie opleveren. Veel werk zal onder andere te vinden zijn in de installatie van residentiële warmtepompen. Vergeleken met de rest van Europa worden er in Nederland relatief veel nieuwe banen in de energietransitie verwacht.
Om te weten welke politieke maatregelen nodig zijn om voldoende werknemers te hebben die de energietransitie kunnen uitvoeren, moet eerst duidelijk zijn hoe die werkvraag er precies uit ziet. Het onderzoekscentrum van de Europese Commissie gaf daarom de opdracht aan CE Delft om daar onderzoek naar te doen.
In het onderzoek heeft CE Delft in kaart gebracht hoeveel en aan welk soort banen behoefte zal zijn tussen 2026 en 2030. Daarbij gaat het om directe werkvraag uit decarbonsatie technologieën, dus van energiebesparende maatregelen zoals isolatie tot de installatie van zonnepanelen en warmtepompen.
De onderzoekers verwachten dat het aantal (nieuwe) banen in de Europese energietransitie op zal lopen tot zo’n 11,1 miljoen in 2030. Dat zou jaarlijks zo’n 2,5 miljoen banen zijn. De meeste banen zijn voor transport en installatie, gevolgd door productie en in verhouding weinig voor bediening en onderhoud.
Bij deze cijfers maken de onderzoekers echter een belangrijke kanttekening: “Dit vertegenwoordigt echter een bovengrensscenario waarin alle productie van schone technologieën binnen de EU plaatsvindt. In de praktijk is de EU sterk afhankelijk van geïmporteerde technologieën, wat betekent dat de werkelijke vraag naar productiegerelateerd personeel binnen de EU waarschijnlijk aanzienlijk lager ligt.”
De meeste banen zullen te vinden zijn in energiemaatregelen in gebouwen, zoals dak- en muur isolatie, beter glas en vloerverwarming. “Efficiëntieverbeteringen en renovatiemaatregelen genereren de grootste vraag naar arbeidskrachten, omdat ze uitgebreide, praktische en zeer aanpasbare bouwwerkzaamheden op locatie met zich meebrengen.”
Sommige technieken, waaronder zon op dak, laadinfrastructuur en warmtepompen zijn installatie-intensief, waardoor er relatief veel vraag zal zijn naar werknemers met betrekking toch deze technieken. Andere technieken, zoals industriële warmtepompen, zorgen voor relatief weinig extra banen.
Kleine, maar structurele vraag naar onderhoud
De cijfers laten vooral een grote vraag naar arbeidskrachten op de korte termijn zien, de implementatiefase van schone technologieën. Ook zal er meer structurele vraag zijn voor operationeel werk en voor het onderhoud van de technologie, al is dat een aanzienlijk kleiner aantal.
In onderhoud worden de meeste banen verwacht in laadinfrastructuur (110.000), gevolgd door residentiele en industriële warmtepompen (72.000 en 26.000 respectievelijk) en elektriciteitsnetwerken (53.000).
Veel hooggespecialiseerd werk
Veel banen die tot 2030 zullen vrijkomen in de energietransitie zullen vragen om hoogopgeleid[gd1] , ofwel high-skilled, personeel. Dat gaat om zo’n 56 procent, tegenover 44 procent voor low- en medium-skilled werk. De meeste vraag zal zijn voor arbeiders (31 procent), ingenieurs en IT-specialisten (30 procent) en technici (25 procent).
Opvallend is dat er onder andere voor de productie van warmtepompen veel om hoog opgeleid personeel wordt gevraagd. Ruim driekwart van de banen met betrekking tot de productie van warmtepompen vraagt om hoger opgeleid personeel. Voor andere technieken, zoals het elektriciteitsnet en zonnepanelen zijn in verhouding veel minder hoger opgeleide, en meer praktisch opgeleid personeel nodig.
Ook voor transport- en installatiewerk zal in de residentiële warmtepompsector vooral werk voor hoogopgeleiden zijn, voorspellen de onderzoekers. Kijken naar het beheer en onderhoud van residentiële warmtepompen worden juist meer werknemers met middelhoog opleidingsniveau gezocht.
Kijkend naar banen die er zullen komen in het beheer en onderhoud van energietransitie-techniek, zal de meeste vraag gaan naar residentiële warmtepompen. Dat gaat om 72.000 banen per jaar in Europa.
Veel werk in Nederland
In Nederland zal naar verwachting relatief veel werk te vinden zijn in de energietransitie de komende jaren. Met 432.000 banen in productie, transport en installatie tussen 2026 en 2030 neemt Nederland een zevende plaats in. Duitsland staat bovenaan met ruim 2 miljoen banen op de voet gevolgd door Frankrijk met bijna 2 miljoen banen. Een vergelijkbaar plaatje wordt geschetst voor banen in onderhoud. Hier staat Nederland opnieuw hoog met een zevende plaats. Goed voor 13.000 banen.
Structurele tekorten
Tenslotte benoemen de onderzoekers dat dit onderzoek zich heeft gefocust op de hoeveelheid en het type banen dat beschikbaar zal komen door de energietransitie, maar daarbij niet onderzocht is of dit personeel daadwerkelijk beschikbaar zal zijn op de arbeidsmarkt. “Tekorten aan arbeidskrachten, zowel qua totaal aantal als qua specifieke kwalificaties en/of opleidingsniveaus, kunnen knelpunten vormen voor deze groene transitie en de verwezenlijking van de doelstellingen vertragen.”
“Tot slot moet worden opgemerkt dat een deel van de benodigde arbeidskrachten al werkzaam is in de relevante sectoren; bijgevolg zal het aantal extra banen dat gecreëerd moet worden bovenop de bestaande banen waarschijnlijk aanzienlijk lager liggen, hoewel dit niet is gekwantificeerd in deze studie.”
