Nederland kan groen gasproductie de komende jaren flink uitbreiden
Terug
Groen gas vult op dit moment nog maar 1 procent van de Nederlandse gasvraag in. Een nieuw rapport, uitgevoerd in opdracht van Netbeheer Nederland, laat zien dat het potentieel heel groot is en het tegen zeer lage kosten kan worden geproduceerd. Volgens de onderzoekers kan de energietransitie zelfs duurder uitvallen wanneer er niet voor groen gas wordt gekozen.
Waar groen gas op verschillende manieren kan worden geproduceerd, gebeurt dat het vaakst door middel van vergisting en vergassing. Het voordeel van vergisting is dat het een bewezen technologie is waarbij snelle opschaling tot de mogelijkheden behoort. Daarnaast kan er bij vergisting een breed scala aan biomassa ingezet worden, zoals mest, GFT-afval en rioolslib.
“De vergassingsroute maakt het mogelijk om groen gas te produceren uit onder andere houtachtige biomassa, waardoor nieuw potentieel ontsloten kan worden. Deze route is nog niet op commerciële schaal beschikbaar, wel bestaan er meerdere demonstratieprojecten”, aldus de onderzoekers.
De huidige productie van groen gas in Nederland mag nog geen naam hebben, omdat het 1 procent van de totale vraag in beslag neemt. Maar, zo geven de onderzoekers aan, de productie neemt nu gestaag toe, ook in de rest van Europa. “Op dit moment wordt in Nederland ruim 0,3 kubieke meter (300 miljoen kubieke meter) geproduceerd en in Europa ongeveer 5 m3. Kijkend naar de huidige investeringspijplijn kan de productie in Nederland tot 2030 groeien tot zo’n 0,8 kubieke meter.” Dat er gestage groei is komt door de SDE++ subsidie en de bijmengverplichting, die binnenkort in zal gaan.
Duurzaamheid van groen gas
Het potentieel om verder op te schalen met groen gas is groot. “Op basis van bestaande studies kan, rekening houdend met de inzet van duurzame biomassa voor andere toepassingen, voor Nederland in 2050 een volume van 80 terrawattuur beschikbaar zijn. Hierbij wordt ervan uitgegaan dat een functionerende EU interne markt voor groen gas ontstaat waardoor Nederlandse bedrijven op grote schaal groen gas kunnen gaan importeren.”
De onderzoekers gaan uit van een potentiële beschikbaarheid van groen gas van in totaal 11 miljoen kubieke meter. Om dat in perspectief te plaatsen: momenteel verbruikt Nederland 30 miljoen kubieke meter aan aardgas, wat neerkomt op 36 procent van het primaire energieverbruik. Hierbij is een dalende trend zichtbaar, want in 2021 was het gasverbruik nog zo’n 40 miljoen kubieke meter.
Bij groen gas komt weliswaar evenveel CO2 vrij als bij aardgas, maar laatstgenoemde is een fossiele bron, terwijl groen gas wordt geproduceerd uit biogrondstoffen die CO2 hebben opgenomen uit de atmosfeer. “Gekeken naar de totale keten van productie, transport en verbruik is groen gas niet ‘slechts’ klimaatneutraal, maar kan een kuub groen gas gemiddeld de broeikasgasemissies van ruim twee kuub aardgas mitigeren”, aldus de onderzoekers.
De onderzoekers plaatsen ook een kanttekening rond de duurzaamheid, voornamelijk in relatie tot methaanlekkage bij de productieketen. Geuroverlast kan niet volledig worden voorkomen, maar wel tot een minimum beperkt worden, zolang er sprake is van overdekte opslag van biomassa met de bijbehorende onderdruk.
Het rapport concludeert dat groen gas een hoge maatschappelijke meerwaarde heeft ten opzichte van klimaatneutrale alternatieven als het wordt ingezet in de industrie, gebouwde omgeving en regelbare productie van elektriciteit. In de mobiliteit heeft groen gas geen of nauwelijks meerwaarde.
Leveringszekerheid onder alle omstandigheden
De meerwaarde is bovendien zeer hoog in regelbare elektriciteitsproductie. Momenteel gaat er nog veel aardgas naar de elektriciteitsproductie, maar het opgesteld regelbaar vermogen daalt de komende jaren te snel om de leveringszekerheid onder alle omstandigheden te borgen.
Ook in de industrie is de meerwaarde hoog, zowel als grondstof als voor processen die hoge temperatuur warmte vergen. Veruit de grootste vraag naar groen gas komt uit de chemie, gevolgd door staal. In de gebouwde omgeving biedt groen gas een hoge maatschappelijke waarde bij inzet in hybride warmtepompen in oudere woningen en landelijk gebied. Hierbij geldt dat de waarde van groen gas in deze sectoren enerzijds voortkomt uit het gegeven dat het momenteel significant kostenefficiënter is dan waterstof en anderzijds groen gas kosteneffectief basislast én toegang seizoensopslag kan bieden, wat het een goede aanvulling maakt op variabele hernieuwbare elektriciteitsproductie met (korte termijn) batterijopslag.
De onderzoekers besluiten met het feit dat groen gas de voorzieningszekerheid en weerbaarheid van het energiesysteem vergroot, omdat het in Nederland en Europa geproduceerd wordt op basis van ‘eigen’ technologie. Bovendien wordt elke euro die aan groen gas wordt uitgegeven besteed aan Nederlandse en Europese technologie.
