Techniek Nederland: Verduurzaming gebouwen loopt vast
02.03.2026 Lenna van den Haak
De verduurzaming van de gebouwde omgeving komt niet vanzelf op tempo. Hoge investeringskosten, versnipperde financiering en te weinig aandacht voor eenvoudige besparingsmaatregelen brengen de klimaatdoelen in gevaar. Hier waarschuwt Techniek Nederland voor in een brief aan de Commissie Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening. Actief en consistent overheidsbeleid is volgens de branche noodzakelijk om vaart te maken.
Zonnepanelen, warmtepompen en zonneboilers zijn volwassen technologieën en worden al breed toegepast. Toch is de opschaling onvoldoende. Eind 2024 had circa één op de twaalf woningen een warmtepomp. De ambitie om in 2030 één op de vijf woningen te voorzien, ligt daarmee volgens de branchevereniging nog buiten bereik. De organisatie pleit voor aantrekkelijkere keuzen rondom duurzame technieken. Zodat de normering volgt. Schaalbaarheid en snelheid zijn hierin van cruciaal belang en vraagt om een actieve rol van de overheid.
Hoge investeringskosten blijft grootste drempel
Als voorbeeld noemt de branche de (slimme hybride) warmtepomp. In het coalitieakkoord staat een normering vanaf 2029 voor woningen zonder warmtenet. Dat is volgens Techniek Nederland een verstandige stap, mits deze robuust en voorspelbaar wordt ingevoerd. Tegelijkertijd is aanvullende ondersteuning nodig. De huidige Investeringssubsidie Duurzame energie en Energiebesparing (ISDE) is volgens de branche onvoldoende om de ambities waar te maken. De subsidie wordt bovendien pas achteraf uitgekeerd, waardoor huishoudens de investering moeten voorfinancieren. Dat vormt vooral voor lagere inkomens een belemmering.
Hoewel er begin 2026 afspraken zijn gemaakt om de Total Cost of Ownership van warmtepompen te halveren, blijven de initiële kosten een knelpunt. Techniek Nederland pleit daarom voor beter toegankelijke financieringsroutes, zoals via de hypotheek, een 0 procent-lening of het Warmtefonds. Ook ziet de branche kansen in het voorschieten van subsidies door gemeenten of andere ondersteunende partijen.
Laaghangend fruit: bespaar eerst energie
Naast grootschalige investeringen wijst Techniek Nederland op eenvoudige en betaalbare maatregelen met direct effect. Energiebesparing verlaagt altijd de energierekening. Dat kan via gedrag, maar vooral via optimalisatie van bestaande installaties. Een belangrijk voorbeeld dat Techniek Nederland noemt is waterzijdig inregelen van cv-installaties. Bij circa 80 procent van de Nederlandse woningen is de installatie niet optimaal afgesteld. Correct inregelen kan 10 tot 15 procent gas besparen in grondgebonden woningen en tot 30% in appartementen met collectieve installaties. De maatregel kost gemiddeld zo’n 500 euro per woning, maar wordt nog weinig toegepast door onbekendheid en gebrek aan beleidsaandacht. Techniek Nederland noemt het “de vergeten groente van de energietransitie”.
Slim energiemanagement en opslag
Ook slim energiemanagement krijgt volgens de branche te weinig aandacht. Door systemen beter op elkaar af te stemmen, kunnen huishoudens hun zelfconsumptie verhogen en inspelen op salderingsafbouw en netcongestie. Naast thuisbatterijen wijst Techniek Nederland op warmteopslag, bijvoorbeeld via een zonnestroomboiler. Daarmee kan duurzaam opgewekte stroom worden omgezet in warm tapwater, goed voor circa 25 procent van de gasvraag in woningen. In combinatie met energiemanagement kan dit de druk op het elektriciteitsnet aanzienlijk verminderen.
25 procent minder piekverbruik mogelijk
Volgens Techniek Nederland kunnen technisch dienstverleners en installateurs met een combinatie van energiebesparing, slim energiemanagement en beperkte opslag het piekverbruik in de gebouwde omgeving met ruim 25 procent afvlakken, dit zonder verlies van comfort. Dat maakt deze maatregelen volgens de branche onmisbaar om de verduurzaming betaalbaar én haalbaar te houden.
