De verkiezingen: duurzame technieken

09.03.2021 | Actueel Anje Hoogland

De verkiezingen: duurzame technieken

Over een week mogen we weer stemmen. Wij bespraken daarom met Agnes Mulder (CDA), Matthijs Sienot (D66), Tom van der Lee (GroenLinks), Joris Thijssen (PvdA), Sandra Beckerman (SP) en Mark Harbers (VVD) een aantal duurzame onderwerpen. Dit keer hebben we het over het belang van nieuwe technieken zoals groene waterstof en geothermie.

Groene waterstof

Tom van der Lee (GroenLinks) en Matthijs Sienot (D66) vinden allebei dat Nederland koploper moet worden op het gebied van groene waterstof. Matthijs Sienot (D66): “We hebben een hele goede ligging met de Noordzee, Eemshaven en de haven van Rotterdam. We hebben een enorme aardgasinfrastructuur die we ook voor groen gas kunnen gebruiken. En we hebben veel wind waarmee we die groene waterstof kunnen produceren.” Tom van der Lee (GroenLinks) vindt dat er daarom nu veel in geïnvesteerd moet worden. “Je moet risico’s nemen om innovaties aan te jagen.”

Matthijs Sienot (D66) heeft ook bedacht hoe Nederland dit doel kan bereiken: “We moeten ervoor zorgen dat we het beste investeringsklimaat hebben voor duurzame ondernemers waardoor mensen bijvoorbeeld hier gaan investeren in elektrolysers. Daarvoor moeten we ook de juiste middelen aanwenden in Europa en zorgen voor de best mogelijke regelgeving en financiering.”

Joris Thijssen (PvdA): “Groene waterstof is een hele belangrijke bouwsteen. De prijs moet alleen nog naar beneden. Maar dat kan. Kijk maar naar wind. Eerst was het nog de duurste optie, maar zeven jaar later de goedkoopste. We moeten voor financiële zekerheid zorgen door te helpen bij de onrendabele top, maar er wel op letten dat we niet de hoofdprijs betalen.”

Sandra Beckerman (SP) ziet groene waterstof als een onderdeel van de oplossing. “Maar dan moeten mensen er niet alleen de lasten, maar ook de lusten van hebben.” Agnes Mulder (CDA) is wat kritischer. “Het moet wel haalbaar en betaalbaar zijn. Dus je moet eerst een goede investeringsanalyse maken.”

Energieverlies

Groene waterstof kost ook veel energie om te maken. Is dat geen groot nadeel?

Je moet vooral goed kijken waar je het inzet, meent Matthijs Sienot (D66). “Personenauto’s op groene waterstof laten rijden is bijvoorbeeld niet nodig. Maar in de industrie waar hele hoge temperaturen nodig zijn heb je het juist wel nodig. Net als voor lange afstand-verkeer en zwaar transport.”

Mark Harbers (VVD): “De omzetting van stroom in waterstof levert 30% energieverlies op. We hebben het nodig, maar iedereen denkt dat het de heilige graal is. Daar moet je niet te veel in doordraven. Want dan heb je bijvoorbeeld windenergie, daar maak je stroom van, daar maak je waterstof van en van die waterstof maak je weer stroom. Dan ga je dus heel veel energieverlies stapelen. En dat alles om één kerncentrale te voorkomen? Daar kan ik niet meer bij.”

Tom van der Lee (GroenLinks) : “Waarom roepen we niet dat er heel veel energie verloren gaat bij gebruik van fossiele energie? De bron van hernieuwbaar is gelukkig oneindig. Vanuit dat perspectief hoef je dus niet te besparen. Alleen hebben we nu nog te weinig capaciteit. Dat zal toenemen. En de pieken van bijvoorbeeld zon of wind, kan je alleen opvangen door die om te zetten in waterstof.”

Sandra Beckerman (SP) vindt dat we vooral moeten kijken naar ons energieverbruik in het algemeen. “Het is wonderlijk dat we zo weinig praten over besparing. Wat we niet kunnen doen is onbeperkt energie opwekken zonder dat we iets doen aan ons gebruik. Hoeveel datacenters kunnen we eigenlijk aan in ons land? Sommige gebruiken meer energie dan heel Amsterdam bij elkaar. Kan dat nog wel?”

Geothermie

Bij laatste klimaatsubsidieronde SDE++ kwam de ‘nieuwe techniek’ geothermie vrijwel niet in aanmerking voor subsidie. Vinden de politici dat terecht?

PvdA vindt van niet: “Dat is niet zo slim he? Daar moet voldoende geld voor worden vrijgemaakt. Want CO2-opvang (wat hoger op de subsidieladder staat, red.) is een tussenstap, terwijl waterstof en aardwarmte de werkpaarden van de toekomst zijn.”

D66 vindt dat we moeten blijven kijken waar de grote kansen liggen. “Voor warmte is het heel belangrijk dat we kijken hoe we ervoor zorgen dat we aardwarmte en restwarmte benutten. Het lijkt me het best als mensen die daarvoor geleerd hebben kijken naar wat de beste bron daarvoor in de buurt is die betaalbaar en betrouwbaar is voor de consument.”

CDA: “SDE++ kijkt naar de goedkoopste variant omdat je daar relatief veel effect mee hebt. Maar het is wel belangrijk dat de technieken achteraan de rij ook worden meegenomen. Wel is het zo dat we ook via Energie Beheer Nederland kennis opdoen op het gebied van geothermie. Maar we hebben beide nodig. Dus ook uit de SDE++-pot moet de onrendabele top worden betaald.”

Batterijopslag

Hoe kijken de politici naar de rol van batterijopslag die bijvoorbeeld goed gebruikt kan worden voor de warmtepomp in de toekomst en wordt daar geld voor vrijgemaakt? Matthijs Sienot (D66): “Je kunt denken aan aanjaagsubsidies voor batterijen voor de onrendabele top. Dan worden ze vanzelf steeds goedkoper.” Tom van der Lee (GroenLinks) : “Het helpt ook al als er geen dubbele energiebelasting meer over de batterijen betaald hoeft te worden.” Joris Thijssen (PvdA) denkt dat elektrische auto’s hier ook een grote rol in gaan spelen. “Die kan je ook slim inregelen en er energie in opslaan of uit halen.”

Kernenergie

In het partijprogramma van de VVD staat dat de partij om aan de toekomstige energievraag te kunnen voldoen nieuwe kerncentrales in Nederland wil die door de overheid gesteund worden. Ze streven ernaar de kerncentrale in Borssele langer open te houden en willen een Europese classificatie van kernenergie als duurzame energiebron. “Dan zijn private investeerders eerder bereid geld te stoppen in de bouw en komen er ook Europese subsidies beschikbaar.” De VVD wil deze kernenergie gebruiken voor de productie van waterstof. “Als kernenergie de constante bron vormt voor het elektriciteitsnetwerk, kunnen we met de wisselende opbrengsten van energie uit wind en zon in Nederland zelf onze duurzame ‘oranje waterstof’ produceren.”

Ook het CDA is voorstander van kernenergie als onderdeel van de energiemix. Agnes Mulder (CDA): “Het is een CO2-arme variant die we nodig hebben om onze klimaatdoelen vanaf 2030 te behalen. Want het duurt even voor zo’n centrale gebouwd is. Bovendien hebben we het ook nodig om mensen met kanker te kunnen bestralen. Waar ze dan geplaatst moeten worden? Binnen Zeeland is er veel enthousiasme over. Daar kunnen er wellicht twee bij komen. Of bijvoorbeeld in Rotterdam in plaats van de kolencentrales. In Groningen denk ik niet dat er veel draagvlak voor is.”

Het staat marktspelers vrij een vergunning aan te vragen voor een nieuwe kerncentrale, mits ze verantwoordelijkheid nemen voor de ontmanteling en langdurige opslag van het kernafval. Zo staat in het programma van D66. Matthijs Sienot (D66): “Maar we zetten in op groene waterstof als zon en wind niet leveren. Met zoveel bombast zeggen het zonder kernenergie niet lukt is niet waar. TNO en Berenschot hebben berekend dat het ook zonder kan.” De partij is in ieder geval tegen subsidie voor kernenergie.

De andere partijen zijn tegenstander van kernenergie. Sandra Beckerman (SP): “Kerncentrales bouwen is erg duur en er is geen oplossing voor het afvalprobleem dat we nu ook al hebben. En vind maar eens een plek waar geen weerstand is om de centrale neer te zetten.” Ook Joris Thijssen (PvdA) is pertinent tegen kernenergie. “Het is gevaarlijk, duur en overbodig. Borssele moet ook dicht. Want waarom zou je voor kernenergie kiezen als je zon en wind hebt? We hebben nog genoeg ruimte op de daken. En als we tien tot twaalf procent van de Noordzee gebruiken voor windmolens levert dat net zoveel energie op als één kerncentrale.”

Tom van der Lee (GroenLinks) : “Kernenergie legt het ook gewoon af bij andere vormen. Het is onveilig, te duur en niet nodig. Je kunt beter de bestaande gascentrales ombouwen naar waterstofcentrales.”

Thorium

Is thorium een optie? Sandra Beckerman (SP): “Daar worden keer op keer beloftes over gemaakt. In 1955 stond er in Trouw al een stuk over dat thorium binnen vijf jaar goedkope energie kon leveren.” Ook Joris Thijssen (PvdA) heeft er weinig vertrouwen in. “Het is voorlopig niet haalbaar dus we hebben er gewoon geen tijd voor. We moeten nu meters maken.” Tom van der Lee (GroenLinks) : “Hoogleraren zeggen dat het sowieso niet voor 2050 gaat lukken hier. Misschien kan het ooit bijdragen, maar we kunnen er niet op gokken. Onderzoek naar thorium ondersteunen we wel.”

Mark Harbers (VVD): “Thorium moet nog volop ontwikkeld worden. Daarom moeten we ook niet langer wachten met kernenergie. Voor je het weet zijn we weer 20 jaar verder.” Agnes Mulder (CDA) is voorstander van thorium. “Voor de toekomst, want het is nog in de onderzoeksfase.”

Wil je ook weten hoe de politici denken over subsidies voor warmtepompen en de uitrol van het warmtenet? Dat lees je hier. En in dit artikel vertellen ze over de rol van Europa, waar het geld voor hun plannen vandaan komt en wat het betekent voor onze portemonnee.

Voor dit artikel benaderden wij de zeven grootste politieke partijen in de peilingen voor een interview. De PVV ging niet in op ons verzoek.

Agnes MulderCDAMatthijs SienotD66Tom van der LeeGroenLinks Joris ThijssenPvdASandra BeckermanSPMark HarbersVVDVerkiezingennieuwe techniekenGeothermiewaterstofkernenergie

Bedrijvenregister

Agenda

Event: EZK-evenement: Partners in energie-uitdagingen 2022

24 januari 2022 - 27 januari 2022
09:00 - 17:00
online

RVO, NVDE & MKB NL

Lees verder

Webinar: Utiliteitsgebouwen in Aardgasvrije Wijken

27 januari 2022
10:00 - 12:00
online

Platform31

Lees verder

Webinar: Groene Huisvesters: Warmtenet Den Haag, geleerde lessen

10 februari 2022
10:00 - 11:30
online

AEDES

Lees verder

Webinar: Groene Huisvesters: Wijkwarmte Atlas

16 februari 2022
10:00 - 11:30
online

De Alliantie

Lees verder

Volledige agenda

Wekelijks op de hoogte blijven van de beste analyses en de nieuwste producten?
Meld u nu aan voor de nieuwsbrief!

Registreer nu